45 jaar tomeloze groei

Bezoeken aan een fietsenmaker, aan de grootste elektronicamarkt van de wereld, aan het mooiste metrostation van het land (of vooruit maar, van de wereld), en aan het Shenzhense stedelijk museum. Onze ambities voor deze laatste centrum-Shenzhen-dag waren een beetje groter dan de tijd toeliet. Daarom splitsten we ons voor het eerst tijdens deze reis in de ochtend op in twee deelgroepjes. Groep 1 (Henk) ging naar de fietsenmaker, groep 2 (Ageeth) naar de elektronicamarkt. Daarna voegden de groepjes zich weer samen voor de andere twee programma-onderdelen.

Chinese botheid

De achterrem van Henk doet het niet meer, sinds een paar honderd kilometer. Op Santos-fietsen zitten hydraulische remmen van het Duitse topmerk Magura. Tijd voor een bezoek aan de fietsenmaker dus. De voortvarende mevrouw bij de eerste fietsenwinkel constateerde binnen tien minuten dat zij deze rem niet kon repareren, zo bleek uit de conversatie met vertaal-app. Intussen was er een klant binnengekomen met een fiets van het merk waar de hele winkel mee volstond, ‘Mds’. Na haar conclusie over de Magura-rem wendde de fietsenmaakster zich tot die andere klant. Henks fiets stond nog steeds naast haar in de werkplaats. Henk wachtte geduldig tot zij weer tijd zou hebben voor een oplossing voor de Santos. Na twintig minuten was Mds-fiets gerepareerd en vertrok de Mds-fietser tevreden. De fietsenmaakster knipperde verbaasd met haar ogen toen ze Henk weer/nog zag staan. ‘Is het mogelijk een andere rem te monteren? Of heeft u een andere oplossing?’, zo vroeg Henk. ‘Er is geen oplossing mogelijk’, zei de vertaal-app van de fietsmevrouw terug. Sodeju, dacht Henk, dus deze dame heeft mij botweg twintig minuten voor niks laten wachten?! Ja, dat was inderdaad zo. Henk vroeg nog wat het wat het fietsonderzoekje moest kosten, maar uiteraard wuifde ze dat weg. Tja, dit was een interessant lesje cultuurverschil voor Henk, over beleefd wachten versus assertiviteit.

Wet van de remmende achterstand

Bij fietsenmaker twee waren er geen andere klanten en waren twee fietsenmaakheren benieuwd waar Henk voor kwam. Een van de mannen sprak prima Engels, wat het contact natuurlijk direct makkelijker maakte dan bij de eerste zaak. Hun conclusie was al snel hetzelfde als bij de eerste winkel. Omdat de communicatiebarrière kleiner was, was overleg over alternatieven makkelijker. De remgreep van de Magura was onherstelbaar versleten geraakt, waardoor de remvloeistof weglekte. Notabene: dit was niet geconstateerd bij een grote beurt vorige maand in Nederland. De remgreep was in heel China niet te krijgen, zo maakten de Shenzhense fietsenmakers duidelijk. Wel zou er mogelijk een heel andere rem gemonteerd kunnen worden. Maar omdat de Santos al ‘oud’ was, aldus de heren (zes jaar pas hoor!), was het nodig om een remsysteem samen te stellen uit verschillende onderdelen. Dat was allemaal niet op voorraad. Bestellen zou zeker een paar dagen levertijd kosten. Niet realistisch voor ons, om nog pak ‘m beet vijf dagen te wachten. De Engels sprekende fietsenmaker stelde gerust en bevestigde wat Henk vermoedde en hoopte. De andere rem had geen enkel probleem, doorfietsen met één rem is verantwoord. Met een toch tevreden gevoel nam Henk afscheid van de heren. Maar het is wel mal dat het Nederlandse Santos op zijn fietsen voor wereldreizen remmen monteert die in een ander deel van de wereld zo moeilijk te repareren zijn.

Transparante metrobuizen

Op weg naar het stedelijk museum stapten we even uit bij metrostation Gangxia Noord. We hadden gehoord dat dat het mooiste station van de stad zou zijn. Het was prachtig! Een grote centrale hal, met gelikte dakvensters (‘eyes’) voor een daglicht-bijdrage, slimme plafondbekleding voor geluiddemping, transparante buizen voor de metrolijnen zodat je die vanuit de hogere delen van de centrale hal kunt zien, rustige kleuren met een paar felle accenten. Vraag die overbleef: hoe kort (want ze kunnen razendsnel en slim werken in China) zou het station gesloten zijn geweest voor deze enorme verbouwing?!

Onvoorstelbare metamorfose dankzij Deng Xiaoping

In het gemeentemuseum van Shenzhen bezochten we de afdeling over de geschiedenis van de stad. De tentoonstelling maakte des te meer duidelijk hoe belangrijk president Deng Xiaoping is geweest voor de ontwikkeling van deze stad en voor heel China. We focussen op een aspect dat ons allemaal kan aanspreken en van waaruit je de tomeloze economische groei van de afgelopen 45 jaar in China beter kunt plaatsen. Bij bovenstaande zwart-wit foto uit 1981 van een aantal personeelsleden op de buitentrap van een pas geopend hotel in Shenzhen staat de toelichtende zin: ‘Het Bamboo Hotel paste als eerste in China het systeem van arbeidsovereenkomsten toe’. Vóór die tijd was er in China helemaal geen markt voor arbeid. Iedereen kreeg van hogerhand arbeidstaken toebedeeld, zoals die volgden uit de periodieke centrale planningen van de communistische overheid. Deng Xiaoping zag in dat het beter was om zowel mensen als bedrijven vrij te laten kiezen wie waar het beste zou kunnen werken. Een waarheid als een koe, voor ons als westerlingen, maar een aardverschuiving in de Chinese arbeidsverhoudingen vanaf 1981. Na dit Bamboo Hotel ging die verandering heel snel. Al een paar decennia zijn de Chinese arbeidsverhoudingen inmiddels net zo marktconform als bij ons. Iedereen mag zijn eigen beroep en loopbaan kiezen, elke werkgever mag sollicitatieprocedures inzetten om de beste kandidaten te selecteren. Deng Xiaoping had de visie om deze verandering in te zetten. En dus met onvoorstelbaar groot succes voor welvaart en welzijn van anderhalf miljard mensen.

Morgen gaan we weer fietsen, naar het buitengebied van Shenzhen. Daar brengen we een toeristen-bezoekje aan een onderneming die nu de voorhoede vormt van de Chinese economische én ecologische groei!

Foto’s van de dag

Ons hotel (in de rechter wolkenkrabber) met kamer op de 23e verdieping. Ageeth houdt van uitzicht!

Henk gaat op pad naar de fietsenmaker. Een van de remmen functioneert niet meer.

Ondertussen vermaakte Ageeth zich op de grootste electronicamarkt ter wereld, Huaqiangbei, op typisch Hollandse wijze: ‘Kijken, kijken, niet kopen!’.

Gigantisch groot, deze 8 verdiepingen tellende elektronicamarkthal!

Veel van hetzelfde…

Eindelijk iets “nieuws”…

In deze ‘Philipswinkel’ is alleen de naam nog van Philips!…

Metrofotoserie wegens succes herhaald.

Even uitgestapt bij het nieuwste en meest futuristische metrostation: Gangxia Noord (tip van Rudy!).

Het Shenzhen Museum zit aan de zijkant van het gemeentehuis.

En zo is Shenzhen ontstaan. In 1978 zette China de eerste stapjes om zich te gaan openen naar de wereld.

De grote hervormingen van de Chinese maatschappij samengevat in tien punten.

Snelle ontwikkeling van Shenzhen in beeld.

In deze auto reed Deng Xiaoping tijdens een inspectie van ontluikend Shenzhen…

…en hier zie je bed en zithoek, waar hij toen gebruik van maakte. Wie wat bewaart… die heeft museumstukken.

Opgezette taferelen met vrolijke, hardwerkende….

…en gelukkige arbeiders. Dat de mannen opgepropt naast elkaar moesten slapen zal vast wel kloppen. Maar zouden ze toen na gedane arbeid echt elke avond traditionele viool hebben gespeeld, brieven hebben geschreven, boeken hebben gelezen?…

Vandaag in een Nederlandse krant: het Rotterdamse Migratiemuseum, vandaag geopend, ontworpen door een Chinese architect.