25. TSMC en 400 jaar vriendschap

Voordat we aan ons fietstochtje door onze dag-verblijfplaats Taichung begonnen, belden we eerst even met TSMC. Dat was best een enorm belangrijk telefoontje. TSMC is immers het allergrootste bedrijf van Taiwan en de nummer 58 op de Forbes-lijst waarin de grootste bedrijven ter wereld zijn gerangschikt: TSMC is de belangrijkste fabrikant van computerchips ter wereld.

Museum voor Innovatie

Ons belang om hen te bellen was onze hoop dat we ons misschien toch nog per telefoon konden aanmelden als toerist-bezoekers van het TSMC Museum voor Innovatie bij Hsinchu. Donderdag komen we daar per fiets voorbij, dus dan zou het heel leuk zijn om een toeristisch kijkje te kunnen nemen in dat bedrijfsmuseum. Weken geleden hadden we al op hun site gezien dat het online-aanmeldings-overzicht voor het museum juist in deze week helemaal geen mogelijkheden bood. Maar je weet maar nooit, misschien biedt zo’n telefoontje dan toch nog nieuwe kansen. Nee heb je, ja kun je krijgen. Helaas bleef het een nee. Ze zijn deze hele week dicht in verband met werkzaamheden. ‘Maar volgende week kunt u wel terecht hoor’, aldus de vriendelijke mevrouw van het museum. Ja jammer, dan zijn we alweer in Nederland. 

Schrale troost

‘Maar als u toch langsfietst dan kunt u ook foto’s maken van het TSMC-logo op de buitenmuur van het museum hoor!’, schraaltroostte de museumdame. Nou, deze troost is toch ook best leuk, dan kunnen we jullie dan als lezers toch een paar kekke TSMC-fotootjes voorschotelen! En de hele historie van TSMC, mocht je het precies willen weten, kun je immers ook best meekrijgen uit de museum-link en de wiki-link in het voorgaande.

ASML

TSMC is een belangrijke afnemer van de geavanceerde chipmachines van ASML. Dit Veldhovense bedrijf is het drie na grootste in Nederland gevestigde bedrijf, en staat met rangnummer 280 ook aardig hoog op bovengenoemde Forbes-wereldranglijst van grote bedrijven. ASML en TSMC hebben dus groot belang bij elkaar. In 2020 haalde ASML 34 procent van zijn omzet in Taiwan, in 2021 liep dat nog flink verder op tot 40 procent, aldus regiokrant het Eindhovens Dagblad in een artikel  van een jaar geleden. 

Kracht en kwetsbaarheid

Deze intense verwevenheid van het grootste bedrijf van Taiwan en het op drie na grootste bedrijf van Nederland betekent natuurlijk veel voor de economieën van beide landen We zijn voor een best belangrijk deel afhankelijk van elkaar. Afhankelijkheid noodzaakt tot goede politieke verhoudingen. Beide landen hebben er belang bij om te bevorderen dat vooral de gezamenlijke kracht van de chipmachinemaker en de chipfabrikant zo groot mogelijk blijft. En om te bevorderen dat de kwetsbaarheiden in de samenwerking zo klein mogelijk zijn. Maar op het grotere politieke wereldspel hebben zowel Nederland als Taiwan natuurlijk maar heel beperkte invloed. 

Nederland spreekt pion-woordje mee

De grote geopolitieke spelers USA en vasteland-China zijn spelbepalers. Ons kabinet heeft op aandringen van Biden onlangs besloten dat ASML haar meest geavanceerde machines niet aan vasteland-China mag leveren (zie NOS). Dat betekent dat Nederland nu een belangrijke pion (nog steeds geen spelbepaler) in het geopolitieke wereldspel is geworden. Volgens de gerenommeerde geopolitieke deskundigen Arend-Jan Boekestijn en Rob de Wijk zou het snel gebeurd zijn met de halfgeleiderindustrie, als China Taiwan zou proberen in de lijven, wat dan een enorme impact zou hebben op de hele high-tech industrie wereldwijd. Behalve voor China, omdat Taiwan van de VS zijn meest geavanceerde halfgeleiders (90% van de wereldwijde productie wordt in Taiwan geproduceerd) niet naar China mag exporteren. Voor nadere duiding van dit alles kunnen we je aanbevelen om te luisteren naar een aflevering van de weergaloze BNR-podcast van Boekestijn en de Wijk, nummer 384 van 14 maart 2023.

Vierhonderd jaar vriendschap vieren

Goed om bij stil te staan is dat de bijna 400-jarige vriendschap tussen Taiwan en Nederland met de innige band tussen TSMC en ASML actueler is dan ooit. Prima idee dus, zoals we al eerder meldden, die bezoeken van de parlementen van Taiwan en Nederland aan elkaar (afgelopen maart en komende zomer). En alle reden om de ‘vriendschapsband sinds 1624’ volgend jaar groots te gaan vieren!

Foto’s van de dag

Na het ontbijt een rustige opstart in het Taichung park, het oudste park van de stad. In 1903 aangelegd door de Japanners, hetgeen duidelijk te zien is.

Veel oude bomen, een meertje,…

…allerlei zitplekken…

…zoals op een paard,…

…op een bank…

…of in een prieeltje.

En een grote steen voor de schildpadden.

Dan op de fiets naar Qiqi, de nieuwste wijk van Taichung, voor de welgestelden.

En dat was te zien aan de terrassen en de winkels.

Geldt niet voor iedereen hier op straat.

In het middelste gebouw huist de gemeentelijke overheid van Taichung.

En dit is het gemeentelijke loket voor de burgers.

Het theater van Taichung…

…tussen de wolkenkrabbers,…

…en twee-onder-één-kappers.

Slow village. Ooit waren dit huizen voor ambtenaren. Nu opgeknapt en omgetoverd in een trendy en artistieke straat met winkeltjes.

…met live-muziek op straat…

…trendy jonge mensen,…

…verrukkelijke tofu pudding…

…en lekkere ijsjes.

Tot slot brachten we nog een bezoek aan de Confucius tempel uit 1976.

Na gedane contemplatie was de dag weer voorbij.